Busene Kânûnî'nin Rodos Seferiyle ilgili 4 yazı yazmıştım; bu beşincisi: Buyazının yazılma sebebi güzel bir vesile. Geçen hafta Perşembe ve Cuma günleri(22-23 Aralık) Kânûnî'nin Rodos Seferinin 500. Yılı ve başta Rodos ve İstanköyolmak üzere Oniki Adalarla ilgili güzel bir sempozyum gerçekleştirildi. 21Eylül günü Marmaris'te KalimerhabaDerneği' nin gerçekleştirdiği panelden sonra bu yıl ikinci ve daha geniş birtoplantı ile Kânûnî ve Rodos adasının fethi ile ilgili bir toplantı, üniversitesalonlarında gerçekleştirildi. " Rodos ve Oniki Ada'da Türk varlığının 500.Yılı Sempozyumu " adıyla gerçekleşen sempozyuma 33 bildiri ile katılan bilimadamları, konuyu değişik yönleriyle ele aldılar.
Türk Tarih Kurumu ve Rodos, İstanköy ve Onikiada Türkleri Kültür ve Dayanışma Derneği 'ninortaklaşa düzenleyip Kültür ve TurizmBakanlığı ile Atatürk Kültür, Dil veTarih Yüksek Kurumu 'nun da desteklediği ve üniversitemizin ev sahipliğiyaptığı sempozyum 2 gün sürdü. ToplantıdaTürk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Birol Çetin ve Rodos,İstanköy ve Onikiada Türkleri Kültür ve Dayanışma Derneği Başkanı Prof. Dr.Mustafa Kaymakçı da vardı. Toplantının sürpriz ismi Prof. Dr. Ekmeleddin İhsanoğlu idi. Meğer Ekmeleddin beyin annetarafı Rodoslu imiş.
Açılışoturumunda Ekmeleddin bey, ailesi veRodos ilişkisini anlattıktan sonra, Oniki Adalar ve Rodos'un Türkiye için önemiüzerinde durdu ve bu adaların sadece turistik mekanlar olmayıp, Türkiye vedünya için aynı zamanda stratejik yerler olduğunu söyledi ve Hafız Ahmet Paşa Kütüphanesi' ninelyazması zenginliklerinden söz edip, bilim adamlarının bu konuya el atmalarıgerektiğini söyledi.
Prof. Dr. Mehmet Yaşar Ertaş , " 1522 Rodos'un Fethi: Sebepler,Seferberlik ve Kuşatma" başlıklı bildirisinde, Adanın kuşatılmasıyla ilgililojistik aşamaları ve stratejileri anlattı .Prof. Dr. Adnan Çevik , Kânûnî'nin Rodos Seferi güncesi ve bu günce ileilgili olarak 2015'te bir grup akademisyenle başlattığı projeyi anlattı. Bense,Kânûnî ve Rodos Seferi'nin Muğla'da gündeme geliş hikâyesini 26 Temmuz 1996günü Marmaris Kalesi'nde verdiğim "Kânûnî Marmaris'te" konferansı ile başlayanrüyayı anlattım. Tabii ki bu arada konuyla ilgili yaptığım ve 1998 yılındaDursun Yıldırım Armağanı'nda yayınladığım Kânûnî'nin Muğla ile ilgilimankıbelerinden ve heykelini yaptırma maceramızdan, Necati Avcı'ya MenteşeGrubunda yaptırdığımız Rodos Seferi Ruznameleri konuşmasından da söz ettim.Konuşmamın en acı tarafı, o heykelin belediye deposunda yatırılmasıydı. SonundaBeldibi Belediye Başkanı İdris İspir tarafından Belediye binası önüne dikildiğini ama yanıtım yazısında "Rodos"kelimesi yerine nokta nokta konduğunu da söyledim. Hep beraber üzüldük.
Sempozyumda Prof. Dr. Yusuf Halaçoğlu , adalardaki Türk varlığından söz etti. Dr. Yaşar Kalafat adalarda yaşanan halkkültürünün Türk halk kültürünün bir parçası olduğu konusunda örnekler verdi. Prof. Dr. Mehmet Şeker , adalarda barış içinde birlikte yaşama kültürüüzerinde durdu ve adalardaki Türk, Rum ve Yahudilerin birbirleriyle yüzyıllarcanasıl birlikte yaşadıklarını ele aldı. Prof.Dr. Ali Fuat Gönenç , Osmanlı döneminde Rodos adasındaki Türk nüfusunudönemlere göre tasnif ederek verdi. Prof.Dr. Mustafa Kaymakçı ve Prof. Dr.Cihan Özgün , Rodos ve İstanköy Türklerinin İstiklal Savaşına katkılarınıele aldılar. Doç.Dr. Cihat Yaycı, " Doğu Akdeniz DenklemindeOnikiada'nın Jeopolitik Önemi" başlıklı konuşmasında, "Mavi Vatan" kavramınınOniki Adalar çerçevesinde bir değerlendirmesini yaptı. Prof. Dr. Turgut Tok ve Dr. Öğr. Gör. İsmail Kurt 'un birliktehazırladıkları bildiride Rodos Türklerinin ağız özellikleri ve kelime hazinesiüzerinde duruldu. Doç. Dr. Ümral Deveci de bildirisinde, Kânûnî'nin Rodos Seferi için Muğla'dan geçerken oluşan efsaneve menkıbeleri anlattı ve bunların bir kısmının yer adlarıyla ilgili, birkısmının da ulu kişilerle yaşanan sohbetlere dair olduğunu söyledi. Dr. Öğretim Üyesi Metin Menekşe , 16yıllık bir sürede, 1897-1913 yılları arasında " Girit Adası'nda Yaşanan Siyasi ve Sosyal Olayların Rodos veİstanköy Adalarına Yansımaları: Göç, Yerleşim ve Entegrasyon" konusunda birbilgi verdi ve bu yıllarda adalar arası nüfus ve ekonomik hareketliliğe dikkatçekti.
Toplantıda sunulan 33 bildirinin hepsini buradazikretmeye kalksak sayfalar yetmez. İnşallah tez zamanda sempozyum kitabı basılır da, bütün bildirilereulaşma imkânımız olur.
Bu toplantı az kalsın, Marmaris'te bir oteldeyapılacakmış. Sevgili Prof. Dr. MuratKeçiş , üniversitemizde gerçekleştirilmesi için teşebbüs etmiş. İyi kietmiş.
Toplantıya öncü olanlara ve özellikle kendisi debir adalı olan Prof. Dr. Mustafa Kaymakçı'ya, destek verenlere ve bildiri ilekatılan bilim insanlarına ne kadar teşekkür etsek azdır. Bu toplantı ile 26yıllık bir rüyada önemli bir aşama katedilmiş oldu. İnşallah yenisempozyumlarla konu değişik açılardan ele alınarak pek çok konu gündemde tutulur.
