Evet dillere pelesenk olmuşböyle bir söz vardır: " Deniz bitti kara göründü. "
Bodrum Yarımadası su kaynaklarından önce Mumcular , sonra GeyikBarajı 'nda su kalmadı.
Şimdi ne olacak?
Şimdi herkes kara karadüşünüyor olmalı. En çok kim düşünüyor olabilir? Büyükşehir Belediye BaşkanıOsman Gürün mü, MUSKİ Genel Müdürü Baki Ülgen mi? Pek telaşlı birhalleri görünmüyor. Bodrum Belediye Başkanı Ahmet Aras herkestentelaşlı... Devlet Su İşlerini (DSİ) de dava eden Başkan Aras kapıkapı dolaşıp çareye arıyor... " Bodrum'un belediye başkanı arayacak tabii "diyenler olacaktır, ama Osman Gürün 'de Bodrum 'un BüyükşehirBelediye Başkanı ve içme suyundan O ve genel müdürü sorumlu...
Sanki Bodrum deniz suyukullanmakla karşı karşıya...
Bu noktada Yeniköy ve Kemerköy (Gökova) Termik Santralleri akla geliyor. Onlar ne yapacak? İkisantralde o iki barajın suyunu soğutma da kullanıyor. Şu anda iki santraldeenerji üretememekle karşı karşıya! " Allah'ın sopası yok ki " diyebir söz vardır, inanmayın ' Allah'ın sopası ' vardır. Vardır da Bodrumlunun kabahati ne?
xx xx xx
Bir de " Eşeğini sağlambağla, sonra Allah'a havale et " diye de bir söz vardır.
Muğla Su ve Kanalizasyonİdaresi (MUSKİ) Genel Müdürlüğü tarafındansu kalmadığı için DSİ tarafından Mumcular Barajı kapatıldıktansonra şu açıklamayı yapmıştı:
" Yaşanan kuraklıknedeniyle yeterli miktarda su kalmayan Mumcular Barajı 05.10.2023 tarihindeDevlet Su İşleri (DSİ) tarafından kapatılmış, barajdan Bodrum'a su iletimikesilmiştir. Yine aynı nedenlerden dolayı Bodrum'un en büyük içme suyu kaynağıolan Geyik Barajında da su miktarı, iletimi mümkün kılacak seviyenin altınadüşmüştür. DSİ tarafından barajın Perşembe (12.10.2023) günü kapatılacağı ve suiletiminin kesileceği tarafımıza iletilmiştir. Hemşehrilerimizin olumsuzetkilenmemesi amacıyla alınan tedbirler ve yapılan hazırlıklar doğrultusundagerekli düzenlemeleri yaparak kamuoyunu bilgilendirmeye devam edileceğiz.Kamuoyuna saygıyla sunulur "
Çok merak ediyorum, bakalım MUSKİGenel Müdürü ne gibi bir çare üretip açıklayacak?
xx xx xx
MUSKİ Genel Müdürü Ülgen 'in önceki yıllardaki açıklamalarına baktım sürekli " iklimdeğişikliği " ve " kuraklık " endişelerini dile getirip abonelerini " sutasarrufu " yapmaya çağırmış.
Bodrumlular çağrıya aldırışetmemiş olmalılar ki iki barajın suyunu tükettiler!
Şaka tabii... Bodrum pandemide çok göç almış olsa da, " Su akar Türk bakar " sözünühaklı çıkarırcasına DSİ 'nin döşediği " içme suyu isale hattında 3 binpatlama sonucu açılan 3 bin delikten tonlarca boşa akan su " akmamış ve ikibarajın suyu tarım sulamasında ve termik santrallerin soğutmasındakullanılmamış olsaydı da, 2023 'ün Ekim ayında olmasa da 2024 'ün Ekim ayında tükenecekti...
Çünkü "iklim değişikliği vebuna bağlı kuraklık" birden oluvermedi.
Bağıra bağıra geldi ve geçensürede hep o " tasarruf çağrısı " yapıldı. Çağrıya uyulsa neolacaktı? (Uyulmadığını da bilmiyoruz) O barajlarda su yine tükenecekti.Çünkü yağmur yok.
Bu arada belirtmeliyim, DSİİsale Hattı da yıllık yaklaşık 3 milyon m3 su kaybına sebepolmuştur...
Şimdi Bodrum Yarımadası 'ndayeni sondajlardan söz ediliyor. Ya sondajlarla yeraltı suları tuzlanırsa? Yaüçte ikisi katledilip ortadan kaldırılan Akbelen Ormanı 'nda linyitmadeni işletmesi başlayınca altında var olduğu iddia edilen ve bugüne kadaryalanlanmayan su kaynakları dinamit patlatılmaları sonucu yer değiştiripderinlere kaçarsa...
Sadece Bodrum değil,Milas'ta susuz kalmakla karşı karşıya...
xx xx xx
Muğla Büyükşehir BelediyesiMUSKİ Genel Müdürü Baki Ülgen , MumcularBarajının kapatılması ile birlikte yaptığı yukarıdaki açıklamasından sonrageçtiğimiz günlerde bir açıklama daha yaptı ve ben " umut verici "ifadeler göremedim. Bu açıklamasında da nüfus ve su tüketimi artışından sözedip, " olağanüstü bir durumla karşı karşıya kaldıklarını "söylerken, " yeni söz olarak " özetle şu ifadelerde bulunmuş:
" Barajların ikisinin dekapanması sonucunda olağanüstü bir durum doğdu. Şimdi yeni bir planlamaiçerisindeyiz, DSİ ile istişarelerde bulunduk. Teknik arkadaşlarımız birçalışma bitirdiler. Geçen yıl tedbir amaçlı açtığımız Sazköy'de sondajlarımızvar oraya ilave edeceğiz ve buradan saniyede 100 litre suyu Bodrum'a getirmeyiplanlıyoruz. Burada daha önce kullanılmış sondajlar var ve onları arıtmalarınıyaparak devam edebiliriz. Yarımadanın etrafında ve dışarıda da epeycesondajlarımız var. Bunları Çamköy ve Sazköy havzasında toplayacağız. Bununyanında iki barajın ölü hacimde bulunan suyu pompalar kurmak suretiylekullanmak istiyoruz. Bu ölçüm hacimlerden 150 litre/saniye su alma planımızvar. Bu iş izne tabii olduğu için DSİ ile görüşmelerimiz devam ediyor. "
Allah aşkına şimdi " Bunları daha önce nedenyapmadınız? " diye sormayalım mı?
xx xx xx
Genel Müdür Ülgen , bu son açıklamasında bir de Bodrum 'a sutemini için Milas 'ta yapılması planlanan ama ÇED nedeniyleyargıda olan bölgede üçüncü barajdan söz etmiş. Ayrıntılı bilgi olmadığı içinbu konuya girmeyeceğim. Ancak şu soruları da sormadan edemeyeceğim:
" Hiç bir engel olmasaüçüncü barajı hangi para ile yapacaksınız? Diyelim engel yok, para var, barajıneyle dolduracaksınız? DSİ ile karşılıklı inatlaşarak içme suyu isale hattındayaşanan 30 bin patlamada tonlarca suyu israf ederken tamirata kaç paraharcadınız? Buraya harcadığınız para ile veya üçüncü baraja harcayacağınız paraile o isale hattı yenilenemez miydi? Yenilenip de yenilemeye harcanan(harcanacak) para yargı yoluyla DSİ'den tahsil edilemez miydi? "
" Tasarruf tasarruf "diye boşa geçen yıllar... İklim değişikliği sonucu kuraklık bağıra bağıragelirken sanki hiç olasılıklar hesaplanıp planlamalar yapılmamış.
Yumurta holluk meselesi...
xx xx xx
Elbette şu anda, gelinennoktada yer altı sularına yüklenmekten başka çare de yok.
Herkes de " Sonbaharyağışlarına " umut bağlamış durumda. Eylül, Ekim geçti, Kasım kaldı...Önceki gün ben bu yazıyı yazarken Menteşe/Göktepe de yağmur vardı... Ama Muğla genelinde yoktu. O gün akşamdan sonra da sadece Fethiye yağış aldı... Benzer yağışlar Bodrum 'da, Milas 'ta da olabilir,ama bu şekilde yağışlarla barajlar dolar mı? Yer altı su kaynakları beslenirmi?
Ben bilemem. Baki Ülgenbilebilir mi? Ya beklenen Sonbaharyağışları olmazsa? Aklım almıyor. MUSKİ neden sulamada ve temizliktekullanmak üzere " deniz suyu arıtmasını " gündeme almıyor?
Hiç değilse böylece yeni sondajlarlayer altı sularının tuzlanmasının ve hızla tüketilmesinin önü alınamaz mı?
xx xx xx
Bu arada BODER Başkanı ÖmerFaruk Dengiz su tasarrufu konusunda teknik müdürlerle çalışma yaptıklarınıdile getirdi. Kültür ve Turizm Bakanlığının başlattığı " SürdürülebilirTurizm Sertifikası "nın 31 Aralık 'a kadar alınması gerektiğinianımsatan Dengiz , bu sertifikanın alınmasında ' su tasarrufunun 'en önemli kriterlerden biri olduğuna vurgu yaptı.
Dengiz , bu sertifikayı alamayan konaklama tesislerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile turizm işletme belgesinin iptal olacağınısöyledi.
İşte somut adım ve önlem bunadenir...
xx xx xx
Öte yandan çeşitli görüşmeleriçin Ankara'da bulunan Bodrum Belediye Başkanı Ahmet Aras yanlış imalatnedeniyle DSİ 'den kaynaklanan su sorununu önce CHP Genel BaşkanıKemal Kılıçdaroğlu 'na aktarmış, sonrada DSİ Genel Müdürlüğüne giden BaşkanAras görüşmelerin ardından Bodrum Gündem 'e " Devlet Su İşleriberaberinde sorumluluğu olan tüm kurumları tek tek ziyaret ederek konununçözümü için Bodrum halkı adına irade koyacağım ve mücadele edeceğim. "diye açıklamada bulunmuş.
Başkan Aras ve beraberindeki heyet DSİ ile görüşmesininardından MUSKİ ile bir araya gelerek mutlaka bir çözüm bulunması yönündeyoğun ve yapıcı çaba göstereceklerini de sözlerine eklemiş.
Kısa bir süre içerisinde Bodrum 'dasu kesintilerinin başlayacağını söyleyen Bodrum Belediye Başkanı Ahmet Aras budurum karşısında kimseyi mağdur etmeyeceğinin altını çizerken, " GeyikBarajı'ndaki suyun bitmesiyle birlikte enerji sıkıntısının da ortaya çıkacağı,termik santrallerde su kaybından dolayı elektrik üretiminde sıkıntı olacağıöngörülüyor. Bodrum önce su daha sonra elektrik kesintileriyle karşı karşıyakalabilir. Ancak biz Bodrum Belediyesi olarak halkımızın nağdur edilmemesi içinüzerimize düşeni yapacağız. Su olmadan turizm olmaz " diye devametmiş...
xx xx xx
Evet su olmadan yaşamolmaz... Sorun sadece Bodrum'un değil Muğla'nın sorunu. Ne diyelim Allah acısındiyeceğim, ama önce bizler yapılması gerekenleri yapmalıyız... Önce fosilyakıttan vaz geçmeliyiz...
------------------
GÜNÜN SÖZÜ: İhtişambaktığın şeyde değil bakışında olmalı. --Andre Gide
