Altın yatırımcılarının yakından takip ettiği ekonomik gelişmelerin başında ABD Merkez Bankasının faiz kararları geliyor. ABD'de enflasyonu kontrol altına almak ve fiyat istikrarını sağlamak amacıyla alınan faiz kararları, yalnızca Amerikan ekonomisini değil, dünya genelinde döviz, borsa ve emtia piyasalarını da etkiliyor. Özellikle faiz artırım dönemlerinde ABD tahvillerinin daha cazip hale gelmesi ve doların değer kazanması, altın fiyatları üzerinde baskı oluşturabiliyor. Ancak Fed'in her faiz artırımının ardından altın fiyatları düşmüyor. Bu noktada enflasyon, reel faizler, dolar kuru ve yatırımcıların beklentileri belirleyici rol oynuyor.

FED FAİZ ARTIRINCA ALTIN FİYATLARI NEDEN DÜŞER?

Fed'in faiz artırmasının altın fiyatları üzerinde olumsuz etki yaratmasının başlıca nedenlerinden biri, altının doğrudan faiz getirisi sağlamaması.

Yatırımcılar, birikimlerini vadeli mevduat hesaplarında veya devlet tahvillerinde değerlendirerek faiz geliri elde edebiliyor. Fiziki altın yatırımında ise düzenli bir faiz geliri bulunmuyor. Yatırımcının kazancı, büyük ölçüde altının fiyatındaki değişime bağlı oluyor.

ABD'de faiz oranlarının yükselmesiyle birlikte faiz getirisi sağlayan yatırım araçları daha cazip hale gelebiliyor. Bu dönemlerde bazı yatırımcıların altın satarak tahvil ve diğer faiz getirili yatırım araçlarına yönelmesi, altına olan talebin azalmasına ve fiyatların gerilemesine yol açabiliyor.

Fed'in faiz artırmasının altın fiyatlarını baskılamasının başlıca nedenleri şöyle:

  • ABD tahvillerinin daha cazip hale gelmesi
  • Doların diğer para birimleri karşısında değer kazanması
  • Altın tutmanın alternatif maliyetinin artması
  • Reel faiz oranlarının yükselmesi
  • Enflasyon beklentilerinin zayıflaması

ABD FAİZ ARTIRINCA DOLAR NEDEN YÜKSELİR?

ABD'de faiz oranlarının yükselmesi, dolar cinsinden yatırım araçlarının sunduğu getiri potansiyelini artırabiliyor. Uluslararası yatırımcıların ABD tahvillerine ve diğer dolar cinsinden varlıklara yönelmesi ise dolara olan talebi destekliyor.

Dolara olan talebin artması, ABD para biriminin diğer ülkelerin para birimleri karşısında değer kazanmasına yol açabiliyor.

Ancak doların değerini yalnızca Fed'in faiz kararları belirlemiyor. Diğer ülkelerin faiz oranları, ekonomik büyüme beklentileri ve küresel riskler de döviz piyasalarını etkiliyor.

DOLAR YÜKSELİNCE ONS ALTIN NEDEN DÜŞER?

Altın, uluslararası piyasalarda ağırlıklı olarak ABD doları üzerinden fiyatlanıyor. Doların diğer para birimleri karşısında değer kazanması, ABD dışındaki yatırımcılar açısından altının daha pahalı hale gelmesine neden olabiliyor.

Örneğin, ons altının dolar cinsinden fiyatı değişmese bile doların avro karşısında değer kazanması, Avrupa'daki yatırımcıların aynı miktarda altını satın almak için daha fazla avro ödemesine yol açıyor.

Bu durum, uluslararası piyasalarda altına olan talebi azaltarak ons altın fiyatları üzerinde satış baskısı oluşturabiliyor.

REEL FAİZ NEDİR, ALTIN FİYATLARINI NASIL ETKİLER?

Altın fiyatları üzerinde etkili olan göstergelerden biri de reel faiz oranı. Reel faiz, enflasyonun faiz getirisi üzerindeki etkisi dikkate alınarak hesaplanıyor.

Örneğin, yıllık faiz oranının yüzde 5, beklenen yıllık enflasyonun ise yüzde 2 olduğu bir ekonomide beklenen reel faiz yaklaşık yüzde 3 oluyor.

Reel faizlerin yükselmesi, yatırımcıların faiz getirisinden elde edeceği satın alma gücünü artırabiliyor. Bu durum, düzenli faiz getirisi sağlamayan altının cazibesini azaltabiliyor.

Chicago Fed tarafından yayımlanan ve altın fiyatlarını etkileyen unsurların incelendiği araştırmada da uzun vadeli reel faiz beklentileri ile altın fiyatları arasındaki ters yönlü ilişkiye dikkat çekiliyor.

Bu nedenle altın piyasasında Fed'in açıkladığı politika faizinin yanı sıra ABD'nin enflasyon beklentileri ve uzun vadeli tahvil getirileri de yakından takip ediliyor.

FED FAİZ ARTIRIRSA GRAM ALTIN DÜŞER Mİ?

Fed'in faiz artırması, ons altın fiyatlarının düşmesine neden olsa bile Türkiye'de gram altın fiyatları aynı oranda gerilemeyebilir.

Türkiye'de gram altının fiyatını belirleyen iki temel unsur bulunuyor:

  • Uluslararası piyasalardaki ons altın fiyatı
  • Dolar/TL kuru

Bir ons altın yaklaşık 31,1035 grama karşılık geliyor. Saf gram altının Türk lirası cinsinden teorik fiyatı ise şu formülle hesaplanıyor:

Gram altın fiyatı = (Ons altın fiyatı x Dolar/TL kuru) / 31,1035

Uluslararası piyasalarda ons altın değer kaybederken dolar/TL kurunun yükselmesi, gram altındaki düşüşü sınırlayabiliyor. Hatta döviz kurundaki artışın etkisi daha güçlü olduğunda ons altın düşmesine rağmen gram altın yükselebiliyor.

Bu nedenle Türkiye'deki altın yatırımcılarının Fed'in faiz kararlarının yanı sıra Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) para politikasını ve döviz kurlarındaki değişimleri de takip etmesi önem taşıyor.

FED FAİZ İNDİRİRSE ALTIN FİYATLARI YÜKSELİR Mİ?

Fed'in faiz indirimine gitmesi, faiz artırımlarının aksine altın fiyatlarını destekleyebiliyor.

Faiz oranlarının düşmesiyle birlikte tahvil ve mevduat gibi yatırım araçlarından elde edilebilecek getirinin azalması, bazı yatırımcıların altına yönelmesine neden olabiliyor.

ABD'de faiz indirimlerinin doların değer kaybetmesine yol açması durumunda ise diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından altın daha ulaşılabilir hale gelebiliyor.

Ancak Fed'in faiz indirmesi, altın fiyatlarının kesin olarak yükseleceği anlamına gelmiyor. Faiz indiriminin büyüklüğü, piyasalarda önceden oluşan beklentiler ve ABD ekonomisinin içinde bulunduğu koşullar da fiyatların yönünü etkiliyor.

FED FAİZ ARTIRMADAN ÖNCE ALTIN NEDEN DÜŞER?

Altın fiyatlarındaki hareketlilik, Fed'in faiz kararını açıklamasından önce de başlayabiliyor. Bunun nedeni, finans piyasalarında yalnızca mevcut ekonomik koşulların değil, geleceğe ilişkin beklentilerin de fiyatlara yansıması.

ABD'de enflasyonun beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi, istihdam piyasasının güçlü seyretmesi veya Fed yetkililerinin faiz artırımı yönünde mesajlar vermesi, yatırımcıların beklentilerini değiştirebiliyor.

Yatırımcıların faiz artırımı ihtimaline karşı önceden pozisyon alması nedeniyle altın fiyatları, Fed henüz faiz kararını açıklamadan gerileyebiliyor.

Piyasalarda bu durum, beklentilerin önceden fiyatlanması olarak adlandırılıyor.

FED FAİZ ARTIRDIĞI HALDE ALTIN NEDEN YÜKSELİR?

Fed'in faiz artırması ile altın fiyatlarının düşmesi arasında her zaman geçerli olan kesin bir ilişki bulunmuyor.

Dünya Altın Konseyinin geçmiş faiz artırım dönemlerini inceleyen araştırmaları da altının bazı faiz artırım dönemlerinde değer kazandığını ortaya koyuyor.

Özellikle savaş, ekonomik kriz, bankacılık sektöründe yaşanan sorunlar ve küresel belirsizliklerin arttığı dönemlerde yatırımcıların güvenli liman olarak gördükleri altına yönelmesi, faiz artışlarının olumsuz etkisini sınırlayabiliyor.

Ayrıca Fed'in piyasa beklentisinin altında faiz artırması veya sonraki toplantılarda faiz indirimine gidebileceğine yönelik mesajlar vermesi de altın fiyatlarını destekleyebiliyor.

Merkez bankalarının altın alımlarını artırması ve küresel altın talebinin güçlenmesi de yüksek faiz ortamında fiyatların yükselmesini sağlayabiliyor.

ALTIN FİYATLARI NELERE BAĞLI OLARAK YÜKSELİR VE DÜŞER?

Altın fiyatlarının yönünü yalnızca ABD Merkez Bankasının faiz kararları belirlemiyor. Küresel ekonomideki gelişmelerden siyasi risklere kadar çok sayıda unsur altın piyasasını etkiliyor.

Altın yatırımcılarının takip ettiği başlıca ekonomik ve siyasi gelişmeler şöyle:

  • Fed'in faiz kararları
  • ABD enflasyon verileri
  • ABD tarım dışı istihdam verileri
  • ABD tahvil faizleri
  • Dolar endeksi
  • Dolar/TL kuru
  • Merkez bankalarının altın alımları
  • Savaşlar ve jeopolitik gelişmeler
  • Küresel ekonomik büyüme ve resesyon beklentileri
  • Fiziki altın arzı ve talebi

Bu göstergelerin bir kısmı altın fiyatlarını desteklerken diğerleri fiyatlar üzerinde baskı oluşturabiliyor. Dolayısıyla altın fiyatlarının gelecekteki yönünü yalnızca faiz kararlarına bakarak kesin olarak belirlemek mümkün değil.

Kaynak: Haber Merkezi