Kültür ve Turizm Bakanlığı, Türk Dünyası Ortak Alfabe Komisyonu, Türk Akademisi ve Türk Dil Kurumu tarafından Azerbaycan'da düzenlenen üçüncü toplantısında 34 harften oluşan ‘Ortak Türk Alfabesi' önerisi üzerinde uzlaşıldığını bildirdi.
Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan yazılı açıklamaya göre, Türk Dünyası Ortak Alfabe Komisyonu, Türk Akademisi ve Türk Dil Kurumu tarafından düzenlenen üçüncü toplantısını 9-11 Eylül 2024 tarihleri arasında Bakü'de başarıyla gerçekleştirdi. Toplantıda Türk devletlerinden resmi olarak atanmış Komisyon üyeleri bir araya geldi. Toplantının temel amacı, iki yıllık ortak çalışma sonucunda elde edilen bilgi ve deneyimlerden yararlanarak Türk dilleri için ortak bir alfabe geliştirmek oldu. Toplantı sırasında, ilk olarak 1991 yılında bilim insanları tarafından önerilen Latin tabanlı Ortak Türk Alfabesi projesi kapsamlı şekilde gözden geçirildi. Komisyon detaylı tartışmalar yürüttü ve bu alfabe projesinde geliştirilmesi gereken hususlara ilişkin gerekli tespitleri yaptı.
“34 harften oluşan Ortak Türk Alfabesi önerisi üzerinde uzlaşılmıştır”
Açıklamada, çalışmaların neticesinde, 34 harften oluşan ‘Ortak Türk Alfabesi' önerisi üzerinde uzlaşıldığı bilgisi verildi. Her harfin, Türk dillerinde bulunan farklı fonemleri temsil ettiği bildirilen açıklamada, “Toplantının başarıyla sonuçlanması tarihi bir anı temsil etmektedir. Ortak Türk Alfabesi'nin geliştirilmesi, Türk halkları arasında karşılıklı anlayış ve iş birliğini teşvik ederken, onların dilsel mirasını da korumaktadır. Türk Akademisi ve Türk Dil Kurumu, bu süreçteki değerli katkılarından dolayı Türk devletlerinin hükumetlerine ve Komisyon üyelerine şükranlarını sunar. İlgili tüm kurumlar, önerilen Ortak Türk Alfabesinin uygulanmasını aktif bir şekilde desteklemeye davet edilmektedir” denildi.
Ortak Türk Alfabesi Nedir, Nerede ve Ne Zaman Kullanılacak?
Kazakistan'ın başkenti Astana'da faaliyet gösteren Türk Akademisi, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de 9-11 Eylül 2024 tarihlerinde düzenlenen Türk Dünyası Ortak Alfabe Komisyonu'nun 3. toplantısında alınan kararları duyurdu. Türk Dil Kurumu'nun katkılarıyla gerçekleştirilen bu toplantı, Türk devletleri arasındaki dil birliği çalışmalarında önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. 1991 yılında bilim insanları tarafından önerilen Latin tabanlı Ortak Türk Alfabesi, bu toplantıda yeniden gözden geçirildi. Komisyon üyeleri, alfabenin geliştirilmesi gereken yönlerini değerlendirerek 34 harfli yeni bir alfabe üzerinde anlaşmaya vardı. Bu harfler, Türk dillerinde bulunan çeşitli sesleri karşılayacak şekilde tasarlandı ve ortak bir yazı sistemi oluşturulması hedeflendi.
Toplantının ardından yapılan açıklamada, “Ortak Türk Alfabesi’nin geliştirilmesi, Türk halkları arasında karşılıklı anlayış ve iş birliğini teşvik ederken, dil mirasını da korumayı amaçlamaktadır” denildi. Bu tarihi adım, Türk dünyasında dilsel ve kültürel birlikteliği güçlendirecek bir gelişme olarak öne çıkıyor.
Ortak alfabe, Türk devletleri arasında dilsel birliği sağlamanın yanı sıra kültürel bağları da derinleştirmeyi hedefliyor. Bu adım, ortak bir dil anlayışı ile Türk dünyasındaki iş birliğini ve kimlik bilincini daha da pekiştirecek. Yeni 34 harfli Ortak Türk Alfabesi, farklı Türk dillerinin ihtiyaçlarına uygun olarak hazırlandı. Türkiye Cumhuriyeti, mevcut 29 harfli Latin alfabesini kullanmaya devam ederken, diğer Türk cumhuriyetleri de Latin alfabesine geçiş süreçlerini hızlandırıyor. Özbekistan, Kazakistan ve Azerbaycan gibi ülkeler, bu geçişi tamamlamak veya mevcut alfabelerini iyileştirmek için çalışmalarını sürdürüyor.
Latin alfabesine geçiş süreci, Türk dünyasında hem kültürel hem de siyasi bağımsızlığın bir simgesi olarak görülüyor. Ortak alfabenin uygulanmasıyla Türk devletleri arasındaki iletişim kolaylaşacak ve kültürel bağlar daha da güçlenecek. Türk dünyası, ortak bir dil kimliği oluşturma yolunda önemli bir adım atarak tarihsel ve kültürel mirasını koruma yolunda ilerlemeye devam ediyor.
