Elektronik pazar yerlerindeki işlem hacminin artmasıyla birlikte siber suçlular da taktik değiştirdi. Geleneksel oltama yöntemlerini geride bırakan fırsatçılar, artık kurbanlarının gerçekten satın aldıkları ürünlerin detaylarına ulaşarak güven inşa ediyor. Kargo bekleyen tüketiciye WhatsApp, kısa mesaj veya elektronik posta yoluyla ulaşan şebeke üyeleri; fiyat farkı veya sistemsel hata gibi bahaneler üreterek kurbanları sahte ödeme ekranlarına ya da doğrudan kendi banka hesaplarına yönlendiriyor.
İNTERNETTEN ALIŞVERİŞ DOLANDIRICILIĞI NASIL İŞLİYOR?
Bu yeni nesil tuzağın en tehlikeli yanı, kurbanın karşısındaki kişiyle iletişim kurduğunda duyduğu sipariş detaylarının tamamen doğru olması. Sepetindeki ürünün adını ve tutarını duyan vatandaş, resmi bir müşteri temsilcisiyle konuştuğunu zannederek gardını indiriyor. Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, geçmişte sadece sosyal ağlardaki kayıtsız satıcıların kullandığı para transferi yönteminin artık dev pazaryerlerini taklit etmek için kullanıldığına dikkat çekiyor.
Kurbanların kişisel verilerinin sızdırılmasıyla bu ağın kurulduğunu belirten Baki, sürecin anatomisini şu sözlerle özetliyor: "Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara 'bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin' veya 'telefonunuza gelen SMS'lerdeki linklere tıklamayın' diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu."
BİREBİR KOPYALANMIŞ SAHTE ÖDEME SİTELERİ
Korsanların tek silahı doğrudan hesaba para istemek değil. Bilindik markaların ödeme altyapılarını birebir kopyalayan sahte web sayfaları da sıklıkla kullanılıyor. Tüketicilerin arayüz benzerliğine aldanmaması gerektiğini vurgulayan uzman isim, şu uyarılarda bulunuyor:
"Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN'a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN'a para göndermekten hiçbir fark yok."
PANİK HAVASINA KARŞI "DUR VE DÜŞÜN" TAKTİĞİ
Uzmanlara göre bu tür vakalarda en büyük kalkan, resmi uygulamanın dışına asla çıkmamak. Karşı tarafın yarattığı aciliyet hissine kapılmadan hareket etmenin kritik olduğunu aktaran Baki, tüketicilere şu tavsiyeleri veriyor:
"IBAN'ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar."
Muhabir: Haber Merkezi
