Kasım ayına girilmesine rağmen Türkiye genelinde sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerine çıktı. Uzmanlar, bu durumu “pastırma sıcakları” olarak adlandırıyor. Peki bu doğa olayı nedir, ne kadar sürecek? İşte detaylar..
Sonbaharda Yaz Geri Geldi: Pastırma Sıcakları Türkiye’yi Etkisi Altına Aldı
Kasım ayında sıcaklıklar yeniden yükseldi. Uzmanlar, bu doğa olayını “pastırma sıcakları” olarak tanımlıyor. Peki pastırma sıcakları nedir, ne kadar sürer ve neden oluşur?
Pastırma sıcakları nedir?
“Pastırma sıcakları”, sonbaharın son günlerinde, genellikle Ekim sonu ile Kasım ortası arasında kısa süreli yaşanan mevsim normallerinin üzerindeki sıcak hava dalgasına verilen addır.
Bu dönemde gündüzleri hava yazı andıran bir ılıklığa ulaşırken, geceleri sıcaklık düşmeye devam eder. Havanın açık, rüzgârın hafif ve nemin az olduğu bu günler, tipik bir yüksek basınç etkisinin sonucudur.
Ne zaman görülür?
Türkiye’de pastırma sıcakları genellikle 29 Ekim – 15 Kasım tarihleri arasında hissedilir. Ancak bu her yıl tekrarlanan bir olay değildir.
Atmosferik koşullar uygun olduğunda 3 ila 10 gün arasında sürebilir; bazı yıllarda hiç yaşanmayabilir.
Neden bu isim verildi?
Adını, özellikle Orta Anadolu’da bu dönemde pastırma yapımı için uygun hava koşullarının oluşmasından alır.
Etin kuruması için gündüzleri sıcak, geceleri serin bir hava gereklidir. Bu nedenle halk arasında “pastırmalık sıcaklar” olarak anılmış, zamanla “pastırma sıcakları” ifadesi yerleşmiştir.
Bilimsel açıklaması
Pastırma sıcakları, atmosferde yüksek basınç merkezlerinin etkili olmasıyla ortaya çıkar. Bu dönemde hava akımları durağanlaşır, bulutlanma azalır ve güneşin yer yüzünü ısıtması kolaylaşır.
Sonuç olarak gündüz sıcaklıkları birkaç günlüğüne yaz mevsimini andırır. Ancak bu durum geçicidir; basınç dağılımı değiştiğinde hava hızla soğur.
Halk arasında ne anlama gelir?
Anadolu kültüründe pastırma sıcakları, kışın yaklaştığının habercisi olarak görülür.
“Pastırma sıcakları biter, kış başlar” sözü bu döneme işaret eder. Çiftçiler için son ekim hazırlıkları, kentlerde ise soba ve doğalgaz kontrollerinin başladığı dönemdir.
Meteorolojiden uyarı: Bu hava uzun sürmeyecek!
Meteoroloji uzmanları, pastırma sıcaklarının ardından havanın aniden soğuyabileceği uyarısında bulunuyor.
Bu geçici ısınmanın ardından özellikle İç Anadolu, Ege ve Marmara’da gece sıcaklıklarının hızla düşmesiyle don olayları görülebilir. Vatandaşların tarımsal ürünleri ve araçlarını koruma altına almaları öneriliyor.
