Prof. Dr. Namık Açıkgöz Muğla'nın Menteşe ilçesinde bulunan Kocahan Geçidinde (Eski Belediye fırını sokağı) sokağın üstünün kapatılarak tarihi kitabenin görülmesininin engellenmesine tepki gösterdi.

Mukaddes Yelin

Geçtiğimiz yıllarda Menteşe Belediyesi tarafından renkli şemsiyelerle süslenen Kocahan Geçidi sokağının üstü daha sonra gölgelik ile örtüldü. Bu durumda 1907 yılına ait kitabenin görünümü kapatılmış oldu. Prof. Dr. Namık Açıkgöz, Kocahan Geçidinde bulunan 7 numaralı dükkanın (Alaattin Arpat'ın dükkanı) ikinci katında bulunan 3 kitabenin görünümünü etkileyen gölgeliğe tepki gösterdi.


Namık Açıkgöz görünümü kapatılan kitabeler için, "Bina Milâdî tarihle 22 Temmuz 1907 Pazartesi günü bitirilmiş. Sol baştaki kitabede tarih Hicrî, sağ baştakinde ise Rûmî verilmiş. Çünkü o yıllarda normal işlerde Hicrî, mâlî işlerde Rûmî takvim kullanılıyordu. Bu yüzden o zamanın mezar taşı ve kitabelerinde bazen her iki takvimin de kullanıldığı görülür. Soldaki kitâbede (el-rızku ala'llâh) "Rızk Allah'tandır" veya "Rızk Allah'ındır"; yani "Seni yaratan Allah, rızkını da yaratmıştır" demektir. Bu cümle, eskiden dükkânların çoğunda hüsn-i hat olarak yazılı olurdu ve dükkânlara asılırdı. Kitâbede, buna bağlı olan diğer ifade "Tevekkeltü te'âla'llâh"tır ve "Allah'a tevekkül eder, dayanırım" demektir. Bu iki cümle, eski esnaf geleneğinin inanç sistemini ifade eden ve en çok kullanılan iki cümle idi. Daha doğrusu, sadece esnaf geleneğinin değil, şükretme kültürünün en önemli göstergelerinden biri olarak herkesin kullandığı iki cümle idi. Ortadaki "Yâ Hâfız" dua-hitâbı, binaların duvarlarına asılan ve binaları deprem, yangın sel gibi felaketlerden koruması için Allah'ın koruyuculuk özelliğine bağlı bir dua idi. Bunun altındaki "Sadâkat istikâmet, rehber selâmettir" cümlesi ise doğrudan ticaretle ilgili bir ifade olmayıp, o zamanın Müslüman toplumlarının toplumsal düsturlarından biridir. Sadâkat, "bağlılık" olduğu kadar "doğruluk" demektir ve bu doğruluğun gerçek istikamet olması talep edilir. Böyle bir toplumun hayatına ise selamet, yani barış, sulh ve esenliğin yol göstermesi istenmektedir. Cümlede, "doğruluk istikametinde ilerlersen, rehberin de barış olur. Ayrıca bu kitabelerin estetik bir kompozisyonla yeni harflere çevirisinin o dükkânın önüne asılması çok iyi olur. İnşallah yöneticilerimiz bu konuda duyarlılık gösterirler" dedi.


Kaynak: Haber Merkezi