20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü kapsamında bir açıklama yayımlayan Veli-Der Muğla Şubesi, Türkiye’de çocukların karşı karşıya olduğu sorunların giderek derinleştiğini belirterek kamusal eğitim ve sosyal destek sistemlerinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu. Açıklamada, çocukların “çocuk olma haklarının” giderek gasp edildiğine dikkat çekildi.
“Türkiye, Avrupa’nın en yüksek çocuk nüfusuna sahip ülkesi”
Veli-Der, 1989 yılından bu yana Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü’nün önemine vurgu yaptı. Türkiye’nin de taraf olduğu Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin dünya genelinde en fazla sayıda ülke tarafından kabul edilen insan hakları belgesi olduğuna dikkat çekildi.
Açıklamada, Türkiye nüfusunun yüzde 25,5’inin çocuklardan oluştuğu, bu oranla Avrupa Birliği ülkeleri arasında Türkiye’nin en yüksek çocuk nüfusuna sahip ülke olduğu belirtildi.
“Milyonlarca çocuk yoksulluk, eğitime erişim sorunu ve sömürüyle baş başa”
Veli-Der, sözleşmeye taraf olan bir ülkede çocukların çok ciddi ihlallerle karşı karşıya bırakıldığını vurguladı. Derneğin açıklamasında şu değerlendirmelere yer verildi:
“Milyonlarca çocuk; yoksullukla, açlıkla, niteliksiz ve güvensiz eğitim koşullarıyla, sınav ve rekabet baskısıyla, tarikat ve cemaat kuşatmasıyla, işçilik ve sömürüyle baş başa bırakılmaktadır.”
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı verilerine göre ailesinin temel ihtiyaçlarını karşılayamadığı için ailesinden alınma riski bulunan çocuk sayısının her geçen gün arttığı belirtildi. Ayrıca eğitim dışında kalan çocuk sayısının 1 milyon 578 bin 941’e ulaşarak son 3 yılın en yüksek seviyesine çıktığı, önceki yıla göre ise yüzde 38,4 arttığı ifade edildi.
“Sorunların kaynağı gerici ve piyasacı politikalar”
VELİ-DER’e göre Türkiye’de derinleşen eşitsizlikler, çocuk hakları ihlallerinin en büyük nedeni. Açıklamada:
“Bugün Türkiye’de çocukların karşı karşıya olduğu sorunlar, son 23 yılda tercih edilen gerici ve piyasacı politikaların sonucudur. Çocukların sokakta, sanayide, tarımda veya ev işlerinde çalışmaya zorlanması; sosyal devletin zayıfladığını ve çocukların yaşam hakkının tehlikede olduğunu gösteriyor.” ifadeleri yer aldı.
“Devletin görevi ihlaller ortaya çıkmadan koşulları değiştirmektir”
Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin devlete yalnızca ihlaller sonrası koruma değil, ihlallerin ortaya çıkmasına neden olan koşulları ortadan kaldırma sorumluluğu verdiği hatırlatıldı. Bunun her demokratik toplumun kamusal görevi olduğuna dikkat çekildi.
VELİ-DER’in talepleri
Açıklamada çocuk haklarının korunması için şu talepler sıralandı:
- Her çocuk için eşit, ücretsiz, erişilebilir, nitelikli, laik ve bilimsel kamusal eğitim sağlanmalı.
- Kamusal eğitim için bütçeden yeterli kaynak ayrılmalı.
- Çocuk işçiliği tamamen yasaklanmalı; MESEM, ÇEDES gibi çocuk haklarına aykırı uygulamalar son bulmalı.
- Okullar güvenli, şiddetsiz, demokratik ve kapsayıcı ortamlar olmalı.
- Çocuklar için beslenme, barınma ve gelişim ihtiyaçlarını karşılayan güçlü bir kamusal sosyal destek sistemi kurulmalı.
- Çocukların sesini duyuran, karar süreçlerine katılmalarını sağlayan mekanizmalar güçlendirilmeli.
“Kaybolan çocukluğu yeniden kazanacağız”
Veli-Der Muğla Şubesi açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Çocuk hakları mücadelesi, daha adil ve demokratik bir toplum mücadelesidir. Çocukları koruyan, destekleyen, eşitlikçi bir düzen mümkündür ve bunun için mücadele etmeye devam edeceğiz. Kaybolan çocukluğu yeniden kazanacağız.”
VELİ-DER, çocuk haklarının korunması ve iyileştirilmesi için çağrılarını yineleyerek toplumsal dayanışmanın önemine dikkat çekti