Tren Yolculukları

Bu haber 31 Mart 2015 - 1:01 'de eklendi ve 743 kez görüntülendi.
Namık Açıkgöznamikacikgoz@gmail.com

Geçen gün ( 26.03.2015) üniversitede “Anılarla Tren Yolculukları Sohbeti” yaptık. Fakir bendeniz, Prof. Dr. Ali Osman Gündoğan ve sevgili kardeşim Erdal Çil konuştuk. Sohbeti Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim Üyesi ve Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Metinbilim Topluluğu koordinatörü ve aynı zamanda Metinbilim Enstitüsü Derneği Başkanı Yrd. Doç. Dr. Ümral Deveci yönetti.

Aynı saatte meşhur bir eski futbolcunun yan salonda konuşması vardı. Tabii ki büyük kalabalıklar oraya gitti. Elbette protokol de oradaydı ama sayın valimiz, o esnada yan salonda bizlerin tren anıları sohbeti yaptığını bilseydi, mutlaka salonumuza da uğrar ve nitelikli katkılarda da bulunurdu. Çünkü kültürel konular, sayın valimizin büyük ilgi gösterdiği konulardır. İktidar partisinin genç il başkanı da bir futbolsever olarak meşhur eski futbolcuyu dinleyecekti tabii ki. Tren yolları, onun için hatıra sıcaklığında bir şey değil, demeçlerde göğsünü gere gere telaffuz edilecek yatırım rakamlarından ibaretti. Geçen sene “Bizi değil, müteahhitleri dinliyorsunuz.” demiştim de kızanlar olmuştu. (Dost acı söyler sevgili İhsan.)

Neyse…

Sadede gelelim.

Tren yolu ve istasyonu olmayan Muğla’da tren anıları konuşmak, bazılarına abesle iştigal gibi gelebilir ama böyle düşünenlere, “Sefiller’i konuşmak için Fransa’da, Karamazof Kardeşleri tartışmak için Moskova’da, Hayyam’ı tartışmak için Tahran’da mı olmak lazım?” diyesi geliyor insanın.

Tren sohbetinden murâd, Anadolu için önemli bir ulaşım aracı olan trenlerin insanlarda bıraktığı acı-tatlı anılardı. Edebiyata derin bir şekilde giren ulaşım aracı, tren ve vapurdur. Hatta tren vapurdan daha çoktur. Tren şiirleri, tren türküleri, tren hikâyeleri (Mesela Mustafa Kutlu’nun Uzun Hikâye ve Tirende Bir Keman hikâyeleri), tren romanları (A. Chiristie’nin Şark Ekspresi mesela. Mesela Paulo Coelho’nun Elif adlı romanı), tren piyesleri (Mesela Nazım Kurşunlu’nun Dumanlı’da Telâkî’si), trenin basit bir ulaşım aracı olmadığını göstermektedir.

Sohbette, Ali Osman Hoca, “Şayet tren olmasaydı, ben ya çobandım veya toprak işçisiydim. Tren beni tahsile ve dünyaya bağladı” diyerek, tren yollarının Anadolu insanını dünyaya açtığını belirtti. (Trenle Balıkesir’deki öğrenci evine odun götürme hikâyesi tatlı ve hüzünlüydü.)

Sevgili Erdal, çocukluğunun bir döneminin ve ilk gençlik yıllarının İzmir’de tren yoluna yakın bir mahallede geçtiğini ve annesinin, günü tren saatine göre kullandığını söylerken, gözleri doldu. Sevgili Erdal’ın da liseyi bitirip memlekete dönerken Aydın-İzmir arasını yük treninde 8 saatte nasıl aldıklarını; tren yolu kenarlarındaki yabani armutları toplayıp son vagona atlayıp yola devam ettiklerini (Trendeki hıza bak!), o armutların taş gibi olup yenmeyeceklerini trene bindikten sonra anladıklarını anlatmasının tadı bir başkaydı.

Ümral Hanım, trenle 20 günlükken tanışmış. Doğumdan sonra Kayseri’ye dönerlerken tren kaza yapmış ve Ümral Hanım, tahta bavulun koltuğa dayanarak oluşturduğu üçgen boşlukta hayata tutunmuş.

Fakir bendeniz, trenle 3 yaşımda falan tanışmıştım. Trenin Manisa tarafından gara girişini, hışımla gelen ve dumanlar saçan bir boğaya benzeterek büyülenmiş ve çuf çuf çuf sesini takip eden keskin bir düdük sesiyle irkilmiştim. Sonraki yıllarda, Manisa-Turgutlu, Ankara’da Gar-Kayaş arası yolculuklarımdan söz ettim ve 1980 yılında kardeşimi Ankara Garından askere yollayışımdaki hüznü ve o karanlık geceye sarı saçlarını sarkıtan kızı anlattım.

Tren anıları bitmez. Tren ve garlar Anadolu insanının sığınağıdır ve oralarda çoook hikâyeler yaşanmış, çoook hikâyeler yazılmıştır. Bizimki, yazılmayanları anlatmaktı gençlere.

 

 

 

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

1 ADET YORUM YAPILDI

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.
vipgo vip 01 Nisan 2015 / 00:37

Kaleminize ve yüreğinize sağlık hocam.