TOKİ Evleri ve Muğla’da Planlama

Bu haber 13 Mart 2016 - 23:57 'de eklendi ve 1.404 kez görüntülendi.
Ünal Bozyerunalbozyer@hamlegazetesi.com.tr
Sosyolojik Bakış

Yeni TOKİ evleri bir süredir kamuoyunda tartışılıyor. Mevcut TOKİ evlerinin öncesinde ve sonrasında da tartışmalar sürüp gitmişti. Belediyenin ruhsat vermemesi, kimlerin rant sağlayacağı, üniversite personeline kontenjan verilip verilmeyeceği gibi konular TOKİ öncesinde tartışıldı. Konut fiyatları ise tartışılan konularda başı çekiyordu. Hatta TOKİ’nin Muğla piyasasını göz önünde bulundurularak fiyat belirlenmesi kentimizin meslek odaları tarafından istenmişti.

Belediye ruhsat vermeyince, Hükümet yasa değişikliğine giderek TOKİ’nin belediyeden ruhsat alma zorunluluğunu kaldırdı. Üniversite personeline ayrı kontenjan verilmedi ama dönemin üniversite yönetiminin yönlendirmesiyle Yerkesik’te kooperatifler kuruldu ve faaliyete başladı. Yine aynı dönemde Menteşe kooperatifleri gündeme geldi, yer belirlendi, orada da inşaat temelleri atıldı. O dönem Merkez ilçe sınırları içinde birbirlerine yakın zamanlarda, TOKİ’de 880, Menteşe kooperatifinde 2500 ve Yerkesik’teki kooperatiflerle birlikte yaklaşık 4000’e yakın konut arzı gerçekleşmiş oldu. Bu arada TOKİ ilimizde sadece Menteşe’de değil, Kavaklıdere ve Yatağan Bozarmut’ta da konut üretti. Şimdi de Marmaris ve Bodrum’da konut üreteceği de tartışılıyor.

Kim ne derse desin o yıllarda sağlanan bu konut arzı bir süreliğine dar gelirli, kira ödeyen halkımızı rahatlattı, bir kısmı ev sahibi oldu. Birkaç yıl fiyat istikrarı sağlandı. Yıllardır ilimizde konut fiyatlarının yüksekliğinden şikâyet edilir ama konut ve arsa üretmek için yeterli planlama yapılmazdı. TOKİ’nin hamlesiyle ilimizde ilk kez yukarıda bahsettiğim sayıda konut arzı gerçekleştirilebildi. Planlama iyi oldu mu, tartışılır ki, hala tartışılıyor.

Ülkemizde ve ilimizde artan nüfus artışına bağlı olarak konut talebi de artmaktadır. Ülkemizde 1950’li yıllardan sonra gerçekleşen kırdan kentlere hızlı göç sürecinde yaşanan sorunlara, gecekondulaşmaya çözüm üretmek amacıyla 1984 yılında Toplu Konut İdaresi kurulmuştur. TOKİ’nin amaçları arasında artan konut ihtiyacını planlı bir şekilde karşılamak ve özellikle dar gelirlilere yönelik konut projeleri yapmak, ayrıca yeni uydu kentler kurarak büyük şehirleri rahatlatmak yer almaktadır. Ayrıca Hazine’den yardım almadan konut projelerini geliştiren Toplu Konut idaresi, uygun fiyatlarla ihtiyaç sahiplerine konut üretmek için üst gelir grubuna yönelik de projeler geliştirmektedir. Buradan elde edilen gelir ile diğer projeler yürütülmektedir.

İlimiz 80 sonrası turizmin gelişmesi, termik santrallerin kurulması, mermercilik ve madencilik alanındaki gelişmeler ile üniversitenin kurulmasına bağlı olarak hızla göç almaya başlamıştır. Önceki yıllarda tarıma dayalı ekonomisi, dışa göç veren yapısıyla kendi kaynaklarını kullanarak dengeli bir kentsel yaşam sürdürmeye çalışan Muğla, kısa zamanda kendi nüfusunun oldukça üzerinde göç alınca makro planlar üretmekte zorlandı. Artan konut ve arsa talebi fiyatların yükselmesine yol açtı. Öyle ki konut fiyatlarında büyükşehirlerle yarışıyoruz hatta bazı yıllarda öne de geçiyoruz. Tıpkı 2015 yılında olduğu gibi. Konut fiyatlarımız ülke ortalamasının 10 puan üzerinde gerçekleşerek %28,8 değerlenmiştir.

İlimizin her şeyden önce makro plana ihtiyacı olduğunu düşünüyorum. Kentsel, arkeolojik, doğal SİT, orman ve tarım alanları içinde arsa üretiminin oldukça güç olduğu konuyla ilgilenen kişilerce bilinen bir gerçektir. Yukarıda bahsettiğim nedenlerle hızlı göç alan bir ilde artan konut talebinin nasıl karşılanacağı ciddi anlamda tartışılmaya muhtaçtır. Bu kadar arsa kıtlığı yaşanırken fazla kat vermezseniz yatay genişliyorsunuz, zaten sınırlı olan mekânları tüketiyorsunuz. Demek ki dikey büyümeyi de tartışmalıyız. Kentte konut kültürü var deniyor ama Akyaka, Bodrum gibi yerleşim yerleri dışında yöreye uygun konut kültürünün geliştiği bir yer var mı bilmiyorum. Sanayi taşınacak, Karabağlar yaylası kurtulacak deniyor ama söylenenlere göre yine kentin gelişen yönüne Gülağzı’na gidecek, çözüm olur mu?

Peki kentin korunan en önemli yerleşim yeri, Karabağlar yaylasında Menteşe ilçesinin tek sanayi bacası, kireç sanayi nasıl kuruldu ve hala nasıl üretim yapmaya devam ediyor? Bu gerçekler ve çelişkiler ortada dururken kent dengeli ve kontrollü gelişiyor demeyin beyler. Son bir yılda artan yap-sat müteahhitlik işleriyle kendi halindeki şirin ilçemiz Ula’da da kontrol elden çıktı, bilginiz ola…

 

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

Bu yazı yorumlara kapatılmıştır.