Haklı Olmak Mı, Nezaketli Olmak Mı?

Bu haber 13 Aralık 2017 - 0:32 'de eklendi ve 1.092 kez görüntülendi.
İdris Koçidriskoc@hamlegazetesi.com.tr

 

Resmî ortamlarda ve kurumsal ilişkilerde samimiyet ve duygusallığın yerini resmiyet ve ciddiyet alır. Bu nedenle resmî ortamlar ile kurumsal ilişkilerde “resmî görgü kuralları” olan protokol kurallarına uyulup uyulmaması, ilişkilerin niteliği açısından önemli bir göstergedir.

Kurumsal, ulusal ve sosyal düzeydeki ilişkileri düzenleyen protokol kuralları; sosyal, hukukî, yönetsel açıdan birtakım temel ilkelere dayanmaktadır. Protokol kurallarının dayandığı bu temel ilkeler; saygı ve nezaket, onur ve itibar, önem ve öncelik, temsil, düzey eşitliği ve denklik ile karşılıklık ilkeleridir.

Saygı ve Nezaket

Protokol kurallarının temel ilkesi saygı ve nezakettir. İş hayatı ve kurumsal ilişkilerde saygı ve nezaket ise biçimseldir; davranışla gösterilir. “Size saygı duyuyorum.” demek yeterli değildir; kişi saygısını ve nezaketini davranışıyla ve biçimsel olarak göstermelidir. Bu ilke açısından bakıldığında protokol kuralları öncelikle üstlere, makam, unvan ve rütbe sahiplerine; sosyal ilişkilerde ise kadınlara, büyüklere, yaşlılara ve misafirlere karşı saygı ve nezaket kurallarına uygun davranmaktır.

Karşılıklık

Protokol kurallarının temel ilkelerinden biri de “karşılıklık” ilkesidir. Karşılıklık ise, bir durum karşısında söz konusu durumun aynısı ile davranmak demektir. Eski tabirle “mütekabiliyet” olarak ifade edilen karşılıklık; eşya, durum ve ilişkilerin birbirine uygun düşmesidir.

Protokol kuralları çerçevesinde yürütülen her türlü iş ve işlemde, ilişki, görüşme ve yazışmada karşılıklık ilkesine göre davranmak esastır. Günlük yaşamda karşılıklık ilkesinin en önemli olduğu yer kurumlar arası ziyaretlerdir. Örneğin, bir kurum tarafından verilen davete konuk yönetici bizzat katılmış ise, o kurumun davetine de diğer yönetici bizzat kendisi katılmak zorundadır.

Karşılıklık ilkesine göre bir yönetici, eş düzey bir kurumu ziyareti sırasında nasıl karşılanmış, ağırlanmış ve uğurlanmışsa; bu kurumun yöneticisi kendisini ziyaret ettiğinde ona aynı şeklide davranmalıdır. Konuk, ziyareti sırasında ev sahibi yöneticiye bir hediye takdim etmiş ise, ev sahibi yönetici de konuğuna bir hediye takdim etmelidir. Bir ziyaret ve etkinlikte misafir olan yönetici, ev sahibi yönetici tarafından bizzat karşılanmışsa, karşı ziyarette de bizzat ev sahibi tarafından karşılanmalıdır.

Karşılıklık ilkesi gereğince bir yönetici, göreve başlaması nedeniyle kendisini tebrik ziyaretine gelen eş düzey konuğunu aynı süre içinde ziyaret etmelidir. Örneğin, atandığı kurumda göreve başlayan yöneticiyi iki hafta sonra ziyaret ederek tebrik eden bir yöneticinin ziyareti, bu ziyareti takip eden iki hafta içinde iade edilmelidir.

Ancak kurumsal iş ve ilişkilerde bilinçsizlik, bilgisizlik ya da insanî hatalar nedeniyle protokol kurallarına aykırı durum oluştuğunda; üçüncü kişilerin olduğu bir ortamda gerçekleşmemiş ya da bizzat kişiliği hedef alan bir durum değil ise, bu hatayı hoşgörüyle karşılamak daha insanî bir tutum olacaktır.

Örneğin, makama uygunsuz bir kıyafet ile giren personeli azarlayarak makamdan çıkarmak yerine, görüşmeyi tamamladıktan sonra uygun bir üslupla uyarmak ve bir daha bu durumun yaşanmaması için ikazda bulunmak yönetim ve iletişim ilkeleri açısından daha doğru bir davranıştır. Yöneticinin öncelikli görevi cezalandırmak değil, hataların bir daha tekrarlanmaması için rehberlik etmek olmalıdır.

Örneğin eş düzey bir mevkidaşını ziyareti sonrasında ev sahibi mevkidaşı tarafından makam odasının kapısından uğurlanan bir yönetici, bu mevkidaşı iade-i ziyaret için kendisine geldiğinde, protokol kurallarına göre, onu aynı şekilde uğurlama hakkına sahip iken; karşılıklık ilkesine bakmaksızın konuğunu asansöre veya aracına kadar uğurlaması nezaketli bir davranış olacaktır.

Bu nezaket davranışı, hem muhataba hatasını anlama fırsatı verecek hem de her şekilde protokol ilkelerinin uygulanmasıyla ortaya çıkan kişisel/kurumsal çatışmaları da engellemiş olacaktır.

Protokol kuralları konusunda yazan ve eğitimler veren biri olarak kanaatim şudur ki; özü saygı ve nezaket olan protokol kuralları, asla egoları tatmin aracı ya da başkalarını hizaya sokmak üzere kullanılan bir sopa değildir.

Unutmayalım ki, bazen görgülü ve nezaketli olmak, haklı olmaktan daha iyidir.

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

1 ADET YORUM YAPILDI
Ahmet Pervane 14 Aralık 2017 / 09:26

Idris hocam yazılarınızı ilgiyle okumaya devam ediyorum . Sağolun bu güzel yazılarınız için