Bir Kaç Sarnıç Kitabesi

Bu haber 15 Mayıs 2018 - 1:31 'de eklendi ve 680 kez görüntülendi.
Namık Açıkgöznamikacikgoz@gmail.com

Prof. Dr. Namık Açıkgöz

Muğla kır sarnıçları” adıyla anılması gereken sarnıçlarla ilgili yazılar yazdım ama gene de bu sarnıçlar gariplikten ve yalnızlıktan kurtulamadı. Şehir merkezlerinde olanlar değişik şekillerde korunsa da gene de kalabalıklar içinde gerip kalmış birer mimarî incidir sarnıçlar. Hele bir de kuş uçmaz kervan geçmez yerlerdeyse!…

Çağ değişti ve ihtiyaçlar da değişti. Neredeyse tarlalara bağlara şehir suyu ulaştı ve her yerde musluklu çeşmeler var. Şebeke suları geldi, sarnıç geleneği yavaş yavaş tedavülden kalktı ve sarnıçlar artık bize uzaktan merhaba diyorlar. Pek çok insan bu merhabayı görmüyor ve fark etmiyor. Ben bu selamı alanlardanım.

Sarnıçlar sadece selam vermiyorlar, bir dönemin hafızasını da aktarıyorlar bizlere. Bazılarının alınlarında kitabeleri var. Bu kitabeler bizlere 200 veya 300 yıl öncesinin seslerini yansıtıyorlar.

İşte şehir merkezinde bir sarnıç!… Bodrum Türkkuyusu Camii yanındaki küçük sarnıç. Vaktiyle önü trafik levhasıyla kapatılmıştı da trafik levhasını kaldırtmıştım. Levha şu kitabeyi örtüyordu:

Maşallalahu teala

İlahi bu hayratın sahibi da’im sa’id olsun,

Girip cennet sarayına cehennemden ba’id olsun

1197

Ne diyor bize kitabe:

Maşallahu Te’âlâ

Ey Allahım, bu hayratın sahibi hep mutlu olsun

Cennet sarayına girip cehennemden uzak olsun.

Kitabesi Miladi 1779 yılına işaret ediyor. Yani 239 sene öncesinden seslenen bir beyitle birilerinin büyük büyük büyük dedesidir bize seslenen.

Gel de bu sesi duyma!…

Bodrum Gümbet, Bergamut caddesindeki sarnıcın kitabesi kimin dikkatini çekmiştir acaba? Yarın öbür gün kaybolup gitse, bir tarih be bir hafıza kaybolmuş olacak. 1820 veya 1830 yılından bize seslenen kitabe 175 yıllık bir sestir duyana. Beyit yukardaki beyitle aynı ama yılı farklı:

Maşallahu te’âla’llahî

Bu hayrâtın sâhibi dâ’im sa’îd olsun

Girip cennet sarayına cehennemden ba’îd olsun.

Sene 1245

Mumcular tarafına 191 yıl sonda birinin yolu düşecek de, Bayır Mahallesindeki yolu düşen kişi bunlara meraklı olacak da eski yazıyı ve üstelik kitabeleri okuyacak da kayıp olmaktan kurtaracak!…

Şöyle diyor kitabede:

İttifâk-ârâ ile oldu ihyâ

İnşâdan murâd hemân bir du’â

Sene fî 1253 ( 1837) L. (Şevval)

Metinden anladığımız kadarıyla, herkes bir araya gelmiş ve bu sarnıcı ihya etmiş; inşa etmelerinden muratları da sadece dua imiş. Hicri 1253 yılı Şevval ayında yapılmış sarnıç.

Ya Yalıçiftlik’teki Debbağ Osman sarnıcının kitabesi?… Yerinden düşmüş ve birkaç parçaya bölünmüş. Bereket muhtar kitabeye sahip çıkıp korumuş. Şöyle yazıyor kitabede:

Sâhibül- hayrât ve’l-hasenât merhûm ve mağfûrun leh Abdî oğlu Debbâğ Osman ustanın hayrâtıdır.

20 Şevval 1318 (10 Şubat 1901, Pazar)

Abdioğlu Debbağ Osman usta 117 yıl önceden bize seslenirken onun sesine ses olmamak olmazdı.

O civarda dolaşalım. Bakalım daha neler çıkacak karşımıza. İşte Çamiçi köyündeki sarnıcın kitabesi:

Sâhibü’l-hayrât ve’l-ihtiyât ve’l-hasenât el-Hâcc Mustafâ bin Süleymân el Mumcularî fî 10 (Muharrem) sene 1311

24 Temmuz 1893 günü yapılan sarnıç muhtemelen Kerbela şehitleri Hz. Hüseyin ve evlatları hatırasına yapılmıştır. Bu sesi ve bu sesteki trajediyi 125 sene sonra duymasak olmazdı.

Mumcular’da biraz ilerde Pınarlıbelen’e uğrayalım. Sarnıç karşılar bizi. Kitabesindeki, beyitte hayır sahibi için Allah’tan af dileyen bir dua yer alır. 23 Ekim 1902’de yapılan bu sarnıcı yaptıran Devecilerden Ömer Efendi’nin oğlu Yasin ağa da bizden 116 sene dua beklemektedir.

İlâhî sâhib-i hayrı hemân

Lutfunla eyle nâ’il-i gufrân

Devecilerden Ömer Efendi-zâde Yâsin Ağa rûhuna Fâtiha.

Fî 20 Receb, sene 1320

Sarnıcın içindeki serin suların güzelliği ayrı bir zevk ama onların sesine ses olmak boynumuzun borcu Süheyla!…

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.